Haberin ayrıntıları

Birleşik Arap Emirlikleri Yatırım Bakanlığı ile Çin merkezli Sunstone Development, 7 Eylül 2026’da ülkede bir anot üretim tesisi kurulmasını desteklemek üzere mutabakat zaptı imzaladı. Bakanlık yetkilisi Mohammad Abdulrahman Alhawi ile Sunstone Başkanı Lang Guanghui tarafından imzalanan belge, yatırımcının ülkede şirketleşme ve lisans süreçlerinde ilgili kurumlarla eşgüdüm kurulmasını öngörüyor. Bakanlık ayrıca Sunstone’u serbest bölge ve sanayi parkları, liman işletmecileri, gümrük birimleri ve ticaret kuruluşlarıyla buluşturmayı taahhüt etti. Açıklanan adım, fabrikanın açıldığı veya inşaatın başladığı anlamına gelmiyor.

Mutabakat, Emirates Global Aluminium (EGA) ile Sunstone arasında Aralık 2025’te imzalanan ortak girişim anlaşmasının ardından geldi. EGA’nın şirket açıklamasına göre ortaklar yaklaşık 300 milyon dolar yatırım planlıyor; Sunstone’un payı yüzde 55, EGA’nın payı yüzde 45 olacak. Planlanan tesis, yılda 300 bin ton ön pişirilmiş anot üretim kapasitesine sahip olacak. İnşaatın 2026 içinde başlaması, ilk üretimin ise en erken 2028’de yapılması bekleniyor. Bunlar şirketlerin açıkladığı takvim ve kapasite hedefleri; Eylül tarihli mutabakat tek başına bunların gerçekleştiğini göstermiyor.

Anotlar birincil alüminyumun elektrolizle üretildiği izabe sürecinde kullanılan temel girdilerdendir. EGA, Jebel Ali ve Al Taweelah tesislerinde yılda yaklaşık 1,35 milyon ton anot ürettiğini ve ihtiyacının kalan kısmını ithalatla karşıladığını bildirmişti. Yeni tesisin üretiminin EGA’nın mevcut anot ithalatının büyük bölümünün yerine geçmesi amaçlanıyor. Proje aynı zamanda BAE’nin yerel sanayi tedarikini büyütme ve üretimin bir kısmını dış pazarlara sunma hedefiyle ilişkilendiriliyor. Firma açıklamasında tesiste üretilecek miktarın hangi alüminyum üreticilerine satılacağına dair kesin bir alım hacmi verilmedi.

Eylül mutabakatının pratik katkısı, daha önce duyurulan üretim yatırımına kurumsal kolaylaştırma desteği sağlamasıdır. Şirketin sanayi parkı veya serbest bölgeye yönlendirilmesi, gümrük ve liman bağlantıları, izin ve lisans koordinasyonu gibi unsurlar büyük bir üretim zincirinin kurulmasında önem taşıyabilir. Fakat açıklama, hangi bölgede nihai yer seçildiğini, arazi veya enerji sözleşmelerinin tamamlandığını, inşaat yüklenicisinin belirlendiğini ya da finansmanın hangi takvimle aktarılacağını söylemiyor. Bu nedenle mutabakatı üretim kapasitesinin kendisiyle karıştırmamak gerekir.

Proje, BAE’de alüminyum üretiminin kritik bir ara girdisini yerelleştirme girişimi olarak izlenebilir. Başarıyı değerlendirmek için inşaat başlangıcı, devreye alma, gerçekleşen yıllık üretim, EGA’nın ithal anot miktarındaki değişim ve varsa üçüncü taraf satışları ayrı ayrı takip edilmeli. Ayrıca 300 milyon dolarlık yatırım, ortak girişimin planlanan toplam harcamasıdır; bu tutarın Eylül 2026’da harcandığına ilişkin duyuru yoktur. Şimdilik doğrulanan yeni gelişme, Yatırım Bakanlığının Sunstone’a tesis kurulumunu kolaylaştıracak resmî destek çerçevesini imzalamasıdır.