Haberin ayrıntıları
Meksika Ulusal İstatistik ve Coğrafya Enstitüsü (INEGI), sabit yatırımın kısa dönemli seyrini izleyen aylık göstergenin Temmuz 2026’da bir önceki aya göre reel yüzde 1,4 arttığını açıkladı. Mevsim etkilerinden arındırılmış seri 2018=100 endeksinde 110,5 seviyesine ulaştı. Temmuz değeri, bir yıl önceki aynı aya göre yüzde 6 yükseldi. Bülten 5 Ekim’de yayımlandı ve hesaplamaların geçici nitelikte olduğunu belirtiyor.
Toplamdaki aylık artışın bileşenleri aynı yönde hareket etmedi. Makine ve ekipman harcamaları, yerli ve ithal kalemler birlikte, yüzde 4,5 yükselirken inşaat harcamaları yüzde 1,5 geriledi. Yıllık karşılaştırmada inşaat yüzde 6,9, makine ve ekipman yüzde 4,9 artış gösterdi. Böylece genel endeksteki yükseliş, bütün yatırım türlerinde eşzamanlı aylık büyüme olduğu anlamına gelmiyor.
Bileşenlerin alt ayrıntısı da kaynak ve varlık türüne göre ayrışıyor. Mevsimden arındırılmış aylık veride yerli makine ve ekipman yüzde 1,1, ithal makine ve ekipman yüzde 6 arttı. İnşaat içinde konut harcamaları yüzde 0,7 artarken konut dışı inşaat yüzde 3,9 düştü. Yıllık bazda ithal ekipman yüzde 9,9 yükselirken yerli ekipman yüzde 3,1 azaldı. Bu oranlar fiziksel hacim göstergesinin reel yüzde değişimleridir; nominal harcama tutarları veya yeni proje sayıları değildir.
INEGI’nin IMFBCF göstergesi üretim sürecinde bir yıldan uzun süre kullanılan sabit varlıklara yapılan yatırımı takip eder. İnşaat, makine ve ekipman gibi bileşenleri kapsar ve ulusal hesaplar sistemindeki bir aylık hacim endeksi olarak yayımlanır. Bu nedenle sonuç, tüm sermaye akımlarını, finansal varlık alımlarını veya belirli işletmelerin yatırım kararlarını tek başına ölçmez. Veri, kısa vadeli eğilimi değerlendirmek için oluşturulmuştur.
Bülten ayrıca orijinal, mevsim etkilerinden arındırılmamış serilerde farklı bir dönem penceresi sunuyor. Bu seride toplam brüt sabit sermaye oluşumu Temmuz’da yıllık yüzde 6,6 arttı; Ocak-Temmuz birikimli artış yüzde 1,7 oldu. Mevsimden arındırılmış serideki yüzde 6 yıllık değişim, aynı ayın geçmiş yıllarla karşılaştırılabilir olması için düzeltilmiş seri üzerindendir. İki oran farklı istatistiksel sunumlara dayandığından birbirinin yerine kullanılmamalıdır.
Orijinal serinin alıcıya göre dökümünde özel sabit yatırım Temmuz’da yıllık yüzde 6,7, kamu yatırımı yüzde 6,2 arttı. Ocak-Temmuz toplamında özel yatırım yüzde 0,4 artarken kamu yatırımı yüzde 10,2 yükseldi. Bu birikimli oranlar ön veridir. Bileşenlerdeki ayrışma, yalnızca toplam aylık artışa bakmanın yatırımın hangi alanlardan geldiğini açıklamak için yeterli olmadığını gösteriyor.
INEGI, göstergenin 2018 bazlı hacim endeksi olarak üretildiğini ve kapsamının ulusal olduğunu belirtiyor. Hesaplama; inşaat ve imalat anketleri, dış ticaret bilgileri, otomotiv sektöründen gelen veriler ve idari kayıtlar gibi kaynakları bir araya getiriyor. Mevsimsel düzeltme ekonometrik yöntemlerle yapılıyor; kurum, ana toplamların ve bileşenlerin düzeltilmiş serilerinin ayrı hesaplandığını özellikle not ediyor. Bu metodolojik ayrıntı, toplam ile alt grupların değişim oranlarının neden birebir toplanmayabileceğini anlamaya yardımcı olur.
Temmuz sonucu, aylık yatırım göstergesinin bir önceki ayın ardından yeniden arttığını ve yıllık karşılaştırmada da pozitif kaldığını ortaya koyuyor. Bununla birlikte, aylık toplamın yanında makine-ekipman ve inşaatın zıt yönlü hareketleri ile yerli ve ithal ekipman arasındaki fark izlenmeli. Bu veriler gelecekteki yatırım miktarına ilişkin tahmin değil; Temmuz referans döneminde kaydedilen ve sonraki yayınlarda revize edilebilecek bir istatistiksel ölçümdür. INEGI’nin takviminde sonraki aylık güncelleme 5 Kasım 2026 olarak yer aldı.


