{"version":"1","article":{"id":"kazakhstan-consumer-inflation-september-2026","slug":"kazakhstan-consumer-inflation-september-2026","language":"tr","url":"https://haberpaper.com/tr/news/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026","api_url":"https://haberpaper.com/api/v1/articles/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026?lang=tr","title":"Kazakistan’da yıllık enflasyon eylülde yüzde 9,3’e geriledi","summary":"BNS’ye göre yıllık tüketici enflasyonu ağustostaki yüzde 9,8’den eylülde yüzde 9,3’e indi; aylık artış yüzde 0,6 oldu.","category":"economy","region":"world","topics":[],"published_at":"2026-10-04T13:00:06+03:00","modified_at":"2026-10-04T13:00:06+03:00","publication_basis":"publication-record","event_period":"2026-09","event_period_basis":"event-or-reference-period","sources":[{"name":"Bureau of National Statistics of Kazakhstan","url":"https://stat.gov.kz/en/industries/economy/prices/publications/517844/","publishedAt":"2026-10-01","checkedAt":"2026-10-04"}],"translations":[{"language":"tr","url":"https://haberpaper.com/tr/news/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026","api_url":"https://haberpaper.com/api/v1/articles/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026?lang=tr"},{"language":"en","url":"https://haberpaper.com/en/news/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026","api_url":"https://haberpaper.com/api/v1/articles/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026?lang=en"},{"language":"ar","url":"https://haberpaper.com/ar/news/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026","api_url":"https://haberpaper.com/api/v1/articles/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026?lang=ar"},{"language":"fr","url":"https://haberpaper.com/fr/news/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026","api_url":"https://haberpaper.com/api/v1/articles/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026?lang=fr"},{"language":"es","url":"https://haberpaper.com/es/news/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026","api_url":"https://haberpaper.com/api/v1/articles/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026?lang=es"}],"data_types":["metrics"],"data":{"version":1,"blocks":[{"id":"kazakhstan-cpi-september-2026","type":"metrics","title":{"tr":"Kazakistan tüketici enflasyonu","en":"Kazakhstan consumer inflation","ar":"تضخم أسعار المستهلك في كازاخستان","fr":"Inflation des prix à la consommation au Kazakhstan","es":"Inflación de precios al consumidor de Kazajistán"},"description":{"tr":"Eylül 2026 tüketici fiyat endeksinin yıllık, aylık ve ana grup değişimleri.","en":"Annual, monthly, and major-group changes in the September 2026 consumer price index.","ar":"التغيرات السنوية والشهرية وتغيرات المجموعات الرئيسية في مؤشر أسعار المستهلك لشهر سبتمبر 2026.","fr":"Variations annuelles, mensuelles et par grands groupes de l’indice des prix à la consommation de septembre 2026.","es":"Variaciones anuales, mensuales y por grupos principales del índice de precios al consumidor de septiembre de 2026."},"methodology":{"tr":"TÜFE; seçilmiş satış ve hizmet noktalarında doğrudan fiyat kaydı ile hanehalkı anketinden alınan tüketim harcaması yapısını birleştirir. Ortak sepet 537 kalemdir. Yıllık oran Eylül 2026/Eylül 2025, aylık oran Eylül/Ağustos karşılaştırmasıdır.","en":"The CPI combines direct price observations at selected retail and service outlets with household-survey information on actual spending. The common basket has 537 items. The annual rate compares September 2026 with September 2025; the monthly rate compares September with August.","ar":"يجمع مؤشر أسعار المستهلك رصد الأسعار مباشرة في منافذ بيع وخدمات مختارة مع بيانات مسح الأسر عن الإنفاق الفعلي. وتضم السلة المشتركة 537 بنداً. وتقارن النسبة السنوية سبتمبر 2026 بسبتمبر 2025، والشهرية سبتمبر بأغسطس.","fr":"L’IPC combine l’observation directe des prix dans des commerces et services sélectionnés avec les données d’enquête sur les dépenses réelles des ménages. Le panier commun compte 537 articles. Le taux annuel compare septembre 2026 à septembre 2025 ; le taux mensuel compare septembre à août.","es":"El IPC combina observaciones directas de precios en comercios y servicios seleccionados con datos de encuestas sobre el gasto efectivo de los hogares. La cesta común contiene 537 artículos. La tasa anual compara septiembre de 2026 con septiembre de 2025; la mensual compara septiembre con agosto."},"sourceUrls":["https://stat.gov.kz/en/industries/economy/prices/publications/517844/"],"updatedAt":"2026-10-04T09:20:06Z","items":[{"label":{"tr":"Yıllık genel enflasyon","en":"Headline annual inflation","ar":"التضخم السنوي العام","fr":"Inflation annuelle globale","es":"Inflación anual general"},"value":9.3,"unit":"percent","period":"2026-09","basis":"observed","measure":{"id":"cpi-all-items-yoy-change","unitCode":"percent","geography":"kazakhstan","frequency":"monthly","aggregation":"change","periodRole":"reference-period"}},{"label":{"tr":"Aylık genel enflasyon","en":"Headline monthly inflation","ar":"التضخم الشهري العام","fr":"Inflation mensuelle globale","es":"Inflación mensual general"},"value":0.6,"unit":"percent","period":"2026-09","basis":"observed","measure":{"id":"cpi-all-items-mom-change","unitCode":"percent","geography":"kazakhstan","frequency":"monthly","aggregation":"change","periodRole":"reference-period"}},{"label":{"tr":"Yıllık gıda enflasyonu","en":"Annual food inflation","ar":"التضخم السنوي للغذاء","fr":"Inflation alimentaire annuelle","es":"Inflación alimentaria anual"},"value":8.5,"unit":"percent","period":"2026-09","basis":"observed","measure":{"id":"cpi-food-yoy-change","unitCode":"percent","geography":"kazakhstan","frequency":"monthly","aggregation":"change","periodRole":"reference-period"}},{"label":{"tr":"Yıllık gıda dışı enflasyon","en":"Annual non-food inflation","ar":"التضخم السنوي للسلع غير الغذائية","fr":"Inflation annuelle des produits non alimentaires","es":"Inflación anual de productos no alimentarios"},"value":11,"unit":"percent","period":"2026-09","basis":"observed","measure":{"id":"cpi-non-food-yoy-change","unitCode":"percent","geography":"kazakhstan","frequency":"monthly","aggregation":"change","periodRole":"reference-period"}},{"label":{"tr":"Yıllık ücretli hizmet enflasyonu","en":"Annual paid-services inflation","ar":"التضخم السنوي للخدمات المدفوعة","fr":"Inflation annuelle des services payants","es":"Inflación anual de servicios de pago"},"value":8.9,"unit":"percent","period":"2026-09","basis":"observed","measure":{"id":"cpi-paid-services-yoy-change","unitCode":"percent","geography":"kazakhstan","frequency":"monthly","aggregation":"change","periodRole":"reference-period"}}]}]},"data_compilations":[{"id":"kazakhstan-cpi-september-2026","creator":{"@type":"Organization","@id":"https://haberpaper.com/#organization","name":"Haber Paper","url":"https://haberpaper.com/"},"license":{"@type":"CreativeWork","@id":"https://haberpaper.com/en/data-terms/v1#license","name":"Haber Paper Original Data Compilation License 1.0","url":"https://haberpaper.com/en/data-terms/v1"},"rights_scope":"Haber Paper original data arrangement, labels and methodology notes only; underlying source rights and permissions remain separate.","source_license_url":null}],"data_downloads":[{"id":"kazakhstan-cpi-september-2026","formats":{"json":"https://haberpaper.com/api/v1/articles/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026/data/kazakhstan-cpi-september-2026?lang=tr&format=json","csv":"https://haberpaper.com/api/v1/articles/kazakhstan-consumer-inflation-september-2026/data/kazakhstan-cpi-september-2026?lang=tr&format=csv"}}],"content":{"paragraphs":["Kazakistan Ulusal İstatistik Bürosunun 1 Ekim’de yayımladığı tüketici fiyatları raporuna göre ülkede yıllık enflasyon Eylül 2026’da yüzde 9,3 olarak ölçüldü. Ağustos ayında bu oran yüzde 9,8’di. Aylık tüketici fiyat artışı ise eylülde yüzde 0,6 ile ağustostaki yüzde 0,6 düzeyini korudu. Yıllık oran, Eylül 2026 fiyat düzeyini Eylül 2025 ile; aylık oran ise eylül ile ağustos fiyat düzeylerini karşılaştırır. Bu iki zaman aralığı aynı soruyu yanıtlamaz.","Ana endeks, hanehalklarının kişisel tüketim için satın aldığı mal ve hizmetlerdeki ortalama fiyat düzeyi değişimini izleyen tüketici fiyat endeksidir. Büroyun raporundaki yıllık yüzde 9,3, Eylül 2025’e kıyasla genel fiyat düzeyindeki artışı anlatır; tek tek her ürünün bu oranda pahalandığı anlamına gelmez. Aylık yüzde 0,6 da bir yılın tamamındaki fiyat değişimi değildir. Oranlar, seçilmiş ürün ve hizmetlerden oluşan sepetin ağırlıklandırılmış endeksindeki değişimlerdir.","Eylül’de geniş grupların yıllık değişimleri farklıydı. Gıda ürünleri fiyatları yüzde 8,5, gıda dışı ürünler yüzde 11,0, ücretli hizmetler yüzde 8,9 arttı. Ağustosta bu oranlar sırasıyla yüzde 9,5, yüzde 11,4 ve yüzde 8,9 olarak verilmişti. Aylık bazda büro, gıda dışı ürünlerde yüzde 1,1 ve ücretli hizmetlerde yüzde 1,0 artış; mallar genelinde ise yüzde 0,1 düşüş bildirdi. Geniş gruplar arasındaki bu ayrışma, genel oranın her kalem için geçerli olmadığını gösterir.","Büro, yıllık enflasyona en büyük katkının gıda ve alkolsüz içeceklerden 3,6 yüzde puan, kişisel bakım, sosyal koruma ve diğer mal ve hizmetlerden 1 yüzde puan geldiğini açıkladı. Katkı, bir kalem grubunun ağırlığı ve fiyat hareketinin toplam endeks değişimine hesaplanan etkisidir; grubun kendi enflasyon oranıyla aynı ölçü değildir. Örneğin bir kategori hızlı artabilir, ancak sepet ağırlığı daha küçükse genel endekse katkısı farklı olabilir.","Ülke genelindeki yüzde 9,3 oranı, bölgesel tabloda görülen farklılıkların ortalamasıdır. Yıllık enflasyon Eylül’de Soltüstik Kazakistan’da yüzde 11,3, Akmola’da yüzde 11,2 ve Jetisu’da yüzde 10,6 olarak listelendi. En düşük değerler Karagandı ve Pavlodar’da yüzde 7,7, Aktöbe’de yüzde 7,8 oldu. Astana’da oran yüzde 10,2, Almatı şehrinde yüzde 8,4, Şımkent’te yüzde 8,7 idi. Bu oranlar bölgesel endeks karşılaştırmalarıdır; her bölgede her hane için kişisel yaşam maliyetini ölçmez.","CPI hesabı iki bilgi kaynağını birleştirir: seçilmiş satış ve hizmet noktalarında fiyatların doğrudan kaydı ile hanehalkı anketinden elde edilen gerçek tüketim harcaması yapısı. Fiyat derlemesi tüm bölge merkezlerinde, başkentte ve cumhuriyet düzeyindeki şehirlerde seçilmiş ticaret ve hizmet işletmelerinde yapılır. Ortak izleme sepeti 537 mal ve hizmet kaleminden oluşur. Fiyat görevlileri fiyatı ürünün veya hizmetin satış yerinde kaydeder; vergiler dâhil, teslimat için ek ücretler hariçtir.","Ağırlıklandırma, tüketicilerin harcamalarında kalemlerin göreli önemini yansıtmaya yarar; bu nedenle endeks, yalnızca fiyat etiketlerinin basit ortalaması değildir. BNS açıklaması, Eylül sonuçlarını ülke ve bölge düzeyinde verir ve yıllık oranların yanında aylık değişimleri de ayırır. Karşılaştırma yaparken dönemin, coğrafyanın ve kapsamın aynı olup olmadığını kontrol etmek gerekir. Aylık yüzde 0,6 ile yıllık yüzde 9,3’ü toplamak veya birini diğerinin yerine kullanmak doğru olmaz.","Bu bülten tüketici fiyatlarının ölçümünü açıklar; ücretlerdeki değişimi, hanelerin gelirini, satın alma miktarını veya işletmelerin maliyetlerini doğrudan ölçmez. Endeksin yükselmesi, incelenen tüketim sepetinin fiyat düzeyinin referans döneme göre arttığını gösterir. Hane sepetleri ve satın alınan markalar farklı olabileceği için bireysel deneyim genel TÜFE oranından ayrılabilir. Buradaki oranlar BNS’nin Eylül 2026 yayınına dayanır; kaynak sayfasındaki metodolojik açıklama ve bileşen tabloları kapsamı belirtir."],"key_points":[],"sections":[]},"text":"BNS’ye göre yıllık tüketici enflasyonu ağustostaki yüzde 9,8’den eylülde yüzde 9,3’e indi; aylık artış yüzde 0,6 oldu.\n\nKazakistan Ulusal İstatistik Bürosunun 1 Ekim’de yayımladığı tüketici fiyatları raporuna göre ülkede yıllık enflasyon Eylül 2026’da yüzde 9,3 olarak ölçüldü. Ağustos ayında bu oran yüzde 9,8’di. Aylık tüketici fiyat artışı ise eylülde yüzde 0,6 ile ağustostaki yüzde 0,6 düzeyini korudu. Yıllık oran, Eylül 2026 fiyat düzeyini Eylül 2025 ile; aylık oran ise eylül ile ağustos fiyat düzeylerini karşılaştırır. Bu iki zaman aralığı aynı soruyu yanıtlamaz.\n\nAna endeks, hanehalklarının kişisel tüketim için satın aldığı mal ve hizmetlerdeki ortalama fiyat düzeyi değişimini izleyen tüketici fiyat endeksidir. Büroyun raporundaki yıllık yüzde 9,3, Eylül 2025’e kıyasla genel fiyat düzeyindeki artışı anlatır; tek tek her ürünün bu oranda pahalandığı anlamına gelmez. Aylık yüzde 0,6 da bir yılın tamamındaki fiyat değişimi değildir. Oranlar, seçilmiş ürün ve hizmetlerden oluşan sepetin ağırlıklandırılmış endeksindeki değişimlerdir.\n\nEylül’de geniş grupların yıllık değişimleri farklıydı. Gıda ürünleri fiyatları yüzde 8,5, gıda dışı ürünler yüzde 11,0, ücretli hizmetler yüzde 8,9 arttı. Ağustosta bu oranlar sırasıyla yüzde 9,5, yüzde 11,4 ve yüzde 8,9 olarak verilmişti. Aylık bazda büro, gıda dışı ürünlerde yüzde 1,1 ve ücretli hizmetlerde yüzde 1,0 artış; mallar genelinde ise yüzde 0,1 düşüş bildirdi. Geniş gruplar arasındaki bu ayrışma, genel oranın her kalem için geçerli olmadığını gösterir.\n\nBüro, yıllık enflasyona en büyük katkının gıda ve alkolsüz içeceklerden 3,6 yüzde puan, kişisel bakım, sosyal koruma ve diğer mal ve hizmetlerden 1 yüzde puan geldiğini açıkladı. Katkı, bir kalem grubunun ağırlığı ve fiyat hareketinin toplam endeks değişimine hesaplanan etkisidir; grubun kendi enflasyon oranıyla aynı ölçü değildir. Örneğin bir kategori hızlı artabilir, ancak sepet ağırlığı daha küçükse genel endekse katkısı farklı olabilir.\n\nÜlke genelindeki yüzde 9,3 oranı, bölgesel tabloda görülen farklılıkların ortalamasıdır. Yıllık enflasyon Eylül’de Soltüstik Kazakistan’da yüzde 11,3, Akmola’da yüzde 11,2 ve Jetisu’da yüzde 10,6 olarak listelendi. En düşük değerler Karagandı ve Pavlodar’da yüzde 7,7, Aktöbe’de yüzde 7,8 oldu. Astana’da oran yüzde 10,2, Almatı şehrinde yüzde 8,4, Şımkent’te yüzde 8,7 idi. Bu oranlar bölgesel endeks karşılaştırmalarıdır; her bölgede her hane için kişisel yaşam maliyetini ölçmez.\n\nCPI hesabı iki bilgi kaynağını birleştirir: seçilmiş satış ve hizmet noktalarında fiyatların doğrudan kaydı ile hanehalkı anketinden elde edilen gerçek tüketim harcaması yapısı. Fiyat derlemesi tüm bölge merkezlerinde, başkentte ve cumhuriyet düzeyindeki şehirlerde seçilmiş ticaret ve hizmet işletmelerinde yapılır. Ortak izleme sepeti 537 mal ve hizmet kaleminden oluşur. Fiyat görevlileri fiyatı ürünün veya hizmetin satış yerinde kaydeder; vergiler dâhil, teslimat için ek ücretler hariçtir.\n\nAğırlıklandırma, tüketicilerin harcamalarında kalemlerin göreli önemini yansıtmaya yarar; bu nedenle endeks, yalnızca fiyat etiketlerinin basit ortalaması değildir. BNS açıklaması, Eylül sonuçlarını ülke ve bölge düzeyinde verir ve yıllık oranların yanında aylık değişimleri de ayırır. Karşılaştırma yaparken dönemin, coğrafyanın ve kapsamın aynı olup olmadığını kontrol etmek gerekir. Aylık yüzde 0,6 ile yıllık yüzde 9,3’ü toplamak veya birini diğerinin yerine kullanmak doğru olmaz.\n\nBu bülten tüketici fiyatlarının ölçümünü açıklar; ücretlerdeki değişimi, hanelerin gelirini, satın alma miktarını veya işletmelerin maliyetlerini doğrudan ölçmez. Endeksin yükselmesi, incelenen tüketim sepetinin fiyat düzeyinin referans döneme göre arttığını gösterir. Hane sepetleri ve satın alınan markalar farklı olabileceği için bireysel deneyim genel TÜFE oranından ayrılabilir. Buradaki oranlar BNS’nin Eylül 2026 yayınına dayanır; kaynak sayfasındaki metodolojik açıklama ve bileşen tabloları kapsamı belirtir.","corrections":[],"editorial_illustration":{"kind":"symbolic-editorial-illustration","documentary":false,"scope":"section","asset_id":"economy","url":"https://haberpaper.com/assets/illustrations/economy-1536.webp","width":1536,"height":1024,"alt":"Yük gemisi, konteynerler ve köprüyle ticareti anlatan temsili liman.","language":"tr"},"section_illustration":{"kind":"symbolic-editorial-illustration","documentary":false,"scope":"section","asset_id":"economy","url":"https://haberpaper.com/assets/illustrations/economy-1536.webp","width":1536,"height":1024,"alt":"Yük gemisi, konteynerler ve köprüyle ticareti anlatan temsili liman.","language":"tr"}}}